i love linguistics!


τσιφτετελι τουρκικο

«Ο τεμπέλης ο μπατζανάκης μου τσατίστηκε που του ζήτησα να βάψει το ταβάνι!» (θα έλεγα αν είχα μπατζανάκη!) Αν και ομιλητές της ελληνικής, όλοι είμαστε σε θέση νομίζω να καταλάβουμε την παραπάνω πρόταση! Γιατί αυτό να είναι περίεργο, θα αναρωτηθεί κανείς; Μα γιατί οι λέξεις σε κόκκινο δεν είναι ελληνικές αλλά τουρκικές!

turkeyΗ τουρκική γλώσσα εκτός από δανείστρια της ελληνικής είναι και επίσημη γλώσσα της Τουρκίας και (μαζί με την ελληνική) της Κυπριακής δημοκρατίας. Αν και η Τουρκία βρίσκεται γεωγραφικά τόσο κοντά μας, δεν ανήκει στην ινδοευρωπαϊκή οικογένεια γλωσσών αλλά στην τουρκική οικογένεια, μαζί με την γκαγκαουζική και την χορασανική τουρκική. Βασικά χαρακτηριστικά της τουρκικής είναι πως δεν έχει γραμματικό γένος (αρσενικό, θηλυκό, ουδέτερο) και είναι συγκολλητική, δηλαδή οι περισσότερες λέξεις της σχηματίζονται ενώνοντας μορφήματα. Για παράδειγμα η λέξη «το σπίτι» είναι στα τουρκικά «ev«. Για να πει όμως ο τούρκος «το σπίτι σου» λέει evin (ουσιαστικά σε μία λέξη συγκολλά δύο). Για να πει «στο σπίτι σου» λέει «evinde» και «evindeyim» για να πει «είμαι στο σπίτι σου».

Η σημερινή τουρκική είναι «παιδί» της Ένωσης Τουρκικής Γλώσσας, ενός ρυθμιστικού σώματος που ίδρυσε το 1932 ο Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ. Το σώμα αυτό «καθάρισε» την τουρκική από δομές και δάνεια της περσικής κι αραβικής και καθιέρωσε το τουρκικό αλφάβητο. Ως τότε οι χρήστες της γλώσσας χρησιμοποιούσαν το οθωμανικό τουρκικό αλφάβητο που είχε σαν βάση το αραβικό αλλά και πρόσθετα κάποια περσικά γράμματα. Το αλφάβητο της μεταρρύθμισης του Κεμάλ απ’ την άλλη βασίζεται στο λατινικό αλφάβητο.

Αυτό που δεν πέτυχαν οι καθαρευουσιάνοι στην Ελλάδα, το πέτυχε ο Κεμάλ στην Τουρκία. Αν και οι συνθήκες και οι στόχοι των προαναφερθέντων ήταν διαφορετικοί, αξίζει νομίζω να σημειώσω ότι η επιτυχία του Κεμάλ οφείλεται στην κατανόηση των αναγκών των ομιλητών της γλώσσας σε αντίθεση με τους έλληνες υπερμάχους της καθαρεύουσας. Ο Κεμάλ δεν προσπάθησε να επιβάλλει κάτι ανέφικτο, ούτε να παρεκκλίνει από την καθομιλουμένη γλώσσα. Η ραγδαία αύξηση του αλφαβητισμού στην Τουρκία μετά τις μεταρρυθμίσεις Κεμάλ δείχνει ότι οι ομιλητές χρειάζονταν μια διαφορετική νόρμα από αυτή που είχαν ως τότε. Ολόκληρος δε ο σχεδιασμός και ο τρόπος εισαγωγής της «νέας τουρκικής» στη ζωή των ομιλητών υπήρξαν πολύ πετυχημένοι.

Advertisements

1 σχόλιο so far
Σχολιάστε

Ωραίο αρθράκι. Καλή συνέχεια!

Σχόλιο από a8lios




Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s



Αρέσει σε %d bloggers: